<title_newspaper="Przekrj"> 
<title_article="Ogniem i mieczem"> 
<author_1=Andrzej Klominek>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press> 
<year="1954">
<month="1">
<date=1954-01-31>
<period=w> 
<status=1_obieg>
<support=paper>
ZAWSZE ogarnia mnie do niemile uczucie, kiedy uwiadamiam sobie, e pno do-wiedziaem si jakiej rzeczy, o ktrej powinienem dobrze wiedzie od dawna. Sdz bowiem wtedy, e mona z du doz prawdopodobiestwa przypuszcza, i podobne luki posiada wiedza niemaej iloci ludzi. Tych wszystkich, ktrzy j zdobywali w podobnych jak ja warunkach  tzn. przede wszystkim w przedwojennej szkole.
Takie wanie uczucie ogarno mnie, kiedy przed jakimi dwoma laty (dopiero przed dwoma laty!), w albumowym wyborze pism Prusa, opracowanym przez Henryka Markiewicza, przeczytaem pierwszy raz gon recenzj Prusa O Ogniem i mieczem". Pisz gon", bo z drugiej rki, z wzmianek w prasie wiedziaem, e bya taka recenzja, krytykujca szczeglnie historyczne bdy Sienkiewicza  ale nie bdc ani polonist ani historykiem  nigdy jej przedtem nie czytaem.
Wiedziaem oczywicie, e to historyczne Ogniem i mieczem" nakrelone jest bdnie. Ale co innego wiedzie, e Sienkiewicz faszywie przedstawi to i przebieg wojny kozackiej, e z warchoa Winiowieckiego zrobi bohatera, a z jego haniebnych i okrutnych represji wzr politycznej mdroci  a co innego przemyle i zrozumie dobrze cay sens narodowo-wyzwoleczej walki narodu ukraiskiego i ca wielko postaci Bohdana Chmielnickiego. Ot trzeba mi byo dopiero w roku 1952 przeczyta recenzj Prusa, napisan w 1884 roku (niemal nazajutrz po ukoczeniu druku Ogniem i mieczem"), aby zyska materia do dobrego przemylenia i zrozumienia tych spraw.
Trudno o okazj lepsz dla dobrego przemylenia i zrozumienia tych spraw, ni przypadajca wanie, uroczycie w Zwizku Radzieckim obchodzona 300 rocznica zjednoczenia Ukrainy z Rosj.
Oddajmy jednak glos Bolesawowi Prusowi, ktry w trzech kolejnych numerach Kraju" w r. 1881 ocenia ostatni podwczas nowo  powie z lat dawnych" Henryka Sienkiewicza.
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language>
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper> 
